6/2018

Conferentie EuropeanaTech 2018

  • Verslag

In 2018 vond op 15 en 16 mei in Rotterdam de conferentie EuropeanaTech plaats. Ze werd georganiseerd door de Europeana-gemeenschap om de nieuwe uitdagingen en ontwikkelingen op het vlak van digitalisering voor de cultuur- en erfgoedsector op internationaal niveau te bespreken, en om kennis en ervaring uit te wisselen. Meemoo-medewerker Alina Saenko was aanwezig.

Het volledige programma van EuropeanaTech 2018 is online beschikbaar, inclusief de presentaties, de video's van de keynotes en de Twitter-highlights. Hier geven we een korte samenvatting van de thema's die het meest relevant zijn voor de doelgroepen van meemoo.

Decentralisatie en gedistribueerd beelden- en databeheer

Deze topics kregen tijdens de conferentie veel aandacht. Zo besprak Ruben Verborgh in zijn keynote 'One flew over the cuckoo's nest' de rol en de relevantie van de grote centrale 'aggregators', gemeenschappelijke online erfgoedportalen. Centrale aggregators zijn goed om infrastructuurkosten te delen, maar ze schieten tekort bij het ontsluiten van collectiespecifieke kennis en karakteristieken. Daarvoor zou een decentrale aanpak een betere keuze zijn.

Volgens Ruben Verborgh hoeft het echter geen 'of of'-verhaal te zijn. De grote aggregators moeten niet langer de grote fysieke verzamelaars van alle kennis op het web te zijn, maar als het ware 'verbinders' en 'accelerators' tussen de decentrale kennisbronnen en platformen van de erfgoedinstellingen worden. Ze moeten niet langer de 'oorspronkelijke kennisbron' proberen te zijn, maar als netwerkbouwer een 'dienstverlenende' rol opnemen tussen kleinere platformen. We bevinden ons dus op weg naar een gedistribueerd en genetwerkt model voor de ontsluiting van online cultureel erfgoed.

In het panelgesprek later in de conferentie werd het thema van decentralisatie en de dienstverlenende rol van de centrale portalen als tussenschakels verder besproken.

Wikimediaplatformen

Ook de Wikimediaplatformen en de mogelijkheden die ze bieden voor de cultureelerfgoedinstellingen waren goed vertegenwoordigd op de conferentie.

Ben Vershbow, hoofd afdeling GLAM en onderwijs van de Wikimedia Foundation, stelde in zijn keynote 'Let's finally connect all the world's cultural heritage' de planning en visie van de Foundation voor 2030 voor. Wikimedia heeft de ambitie om de essentiële infrastructuur te worden binnen het ecosysteem van vrij beschikbare kennis. Ze willen daarom sterk inzetten op de samenwerking met zowel de cultureelerfgoedsector als onderwijssector om samen geconcentreerde en rijke culturele netwerken van gegevens te creëren die het verwerven van nieuwe kennis mogelijk maken. Hierbij was er veel aandacht voor Wikidata en Wikibase waarmee je met federated queries tegelijkertijd verschillende SPARQL-endpoints van verschillende bronnen online zou kunnen aanspreken.

Wikidata en haar nut voor de GLAM-instellingen werd door Jason Evans toegelicht in zijn presentatie 'Wikidata in GLAMs. How and why'.

In het panelgesprek 'Vocabularies Panel: Wikidata as authority data' werd ingegaan op het feit dat Wikidata de facto de grootste online verzameling is van identificatiecodes uit verschillende thesauri en externe authorities. Dat is handig voor de werking van de cultureelerfgoedsector omdat het opslaan van een Wikidatacode van een concept het mogelijk maakt om meteen ook bijvoorbeeld het AAT-nummer en de Iconclass-code voor dat concept te bekomen.

Sandra Fauconnier lichtte in haar presentatie 'Structured Data on Wikimedia Commons: Structuring and linking the world's heritage' het project van de community toe waarbij men de beelden op Wikimedia Commons beter doorzoekbaar en herbruikbaar wil maken door hun metadata beter te structureren en ze te koppelen aan Wikidata.

Raadpleegbaar en herbruikbaar maken van erfgoeddata

In vele presentaties was er aandacht voor het belang van het echt raadpleegbaar en herbruikbaar maken van erfgoeddata voor het publiek.

Rob Sanderson van het Getty Institute (The J. Paul Getty Trust) waarschuwde in zijn keynote 'Shout It Out: LOUD' dat het enkel beschikbaar maken van erfgoeddata als linked open data onvoldoende is. Men moet telkens denken aan de mogelijkheden van het hergebruik van de data door het publiek. In de presentatie 'Blockchain, have we missed the boat?' lichtte Raivo Ruusalepp die nieuwe technologie en de mogelijkheden ervan voor de cultureelerfgoedsector toe.

L. Kelly Fitzpatrick gaf in haar presentatie 'Communicating Use and Reuse in the Digital Collection Interface' voorbeelden van hoe en waar instellingen best over het hergebruik van hun beelden en data online communiceren. 'Visualising the Cooper Hewitt collection' van Olivia Vane was een voorbeeld van het hergebruik van data en beelden van de designcollectie van het museum Cooper Hewitt. Herbert van de Sompel had het tenslotte in 'Future note: Perseverance on Persistence' over versiebeheer van online gepubliceerde data, over persistente URI's en over het archiveren van websites voor de toekomstige generaties.

EuropeanaTech Debate: Decentralisation vs. Centralisation: Strengths of the models Beeld: Sebastiaan ter Burg, CC BY